Son Dakika Haberleri

Tevrat ders notu



TEVRAT


Allah'tan gelendört büyük kitaptan ilki. İbranice Tura kelimesinin Arapçalaşmış biçimi olanTevrat kanun, ittifak, birlik, anlaşma, sözleşme, adlaşma gibi anlamları dilegetirir. İslâm geleneğinde Hz. Musa'ya nazil olan kitabı belirtir. Yahudigeleneğinde ise, bugün Ahd-i Atik (Eski Ahit) denilen kitaplar toplamınınadıdır.

 

Dinlertarihçileri 39 kitaptan meydana gelen Tevrat'ı genellikle üç bölüme ayırırlar: 1-Tevrat (Kanun Kitabı), 2- Nebiim (Nebiler Kitabı), 3-Ketubim (Yazılar Kitabı).1. Bölüm, Hz. Musa'nın ilk beş kitabını ihtiva eder. İslâm âlimlerine göre deCenab-ı Hak tarafından Hz. Musa'ya verilen asıl Tevrat budur. Bu ilk beş kitap(Fr. Pentateuque) Tekvin, Çıkış, Levlililer, Sayılar ve Tesniye'den meydanagelmektedir. 2. Bölüm, Nebiim 6. Kitap (Yeşu)'dan başlar, 22. Kitap(Neşidelerin Neşidesi)'ne kadar devam eder. 3. Bölüm, Ketubim 23. Kitapİşaya'dan başlar, 39. Kitap olan Malaki ile sona eder.

 

Yahudiliğe göreTevrat'ın ilk beş kitabı kelimesi kelimesine Yahveğ (Yehova) tarafından Hz.Musa (Moşe)'ya bildirilmiş Tanrı kelâmıdır. Beşinci kitaptan sonra gelen Yeşuda aynı kitaptan sayılmış ve böylece altı kitaplık bir deste meydanagetirilmiştir. XVIII. yy. Fransız bilginlerinden Jean Astruc'a göre ilk beşkitaptan meydana gelen Tevrat'ın 1. Bölümü, birbirine karıştırılmayan iki ayrıanlatım tarzı ihtiva etmektedir. Bu iki ayrı anlatımdan birinde Tanrı'nın adıElohim (Ruhlar), diğerinde ise Yehova (Varolan) diye geçmektedir. Diğer birifade ile bu iki metne Elohist ve Yahvist metin denilmektedir. Bu iki ayrımetinde birçok çelişkiler tesbit edilmiştir.

 

Tevrat'ın bütünüTevkin'le başlar ve Malaki ile son bulur. Tekvin, "Baslangıçta Allahgökleri ve yeri yarattı" cümlesi ile başlamakta, Malaki de, "O dababaların yüreğini oğullara ve oğulların yüreğini babalarına döndürecektir, taki, gelip dünyayı lânetle vurmayayım" cümlesiyle sona ermektedir (Kitab-ıMukaddes, Eski ve Yeni Ahit, İst., 1965). Halen de mevcut Kitab-ı Mukaddeskülliyatının baş kısmında yer alan Tevrat'ın 39 kitabı şu sırayıtakibetmektedir: 1- Tekvin, 2-Çıkış, 3- Levililer, 4- Sayılar, 5- Tesniye, 6-Yeşu, 7- Hâkimler, 8- Put, 9, Samuel, 10- II. Samuel, 11- I. Krallar, 12- II.Krallar, 13- I. Tarihler, 14- II. Tarihler, 15- Ezra, 16- Nehemya, 17- Ester,18- Eyub, 19- Mezmurlar, 20- Süleyman'ın Meselleri, 21-Vaiz, 22- NeşidelerinNeşidesi, 23- İşaya, 24- Yeremya, 25- Yeremyanın Mersiyeleri, 26- Hezekiel, 27-Daniel, 28- Hoşea, 29- Yoel, 30- Amos, 31-Obadya, 32- Yunus, 33- Mika,34-Nahum, 35- Habakkuk, 36- Tsefenya, 37- Hağgay, 38- Zekarya, 39-Malaki.

 

Klasik İslâmliteratüründe genellikle İbranice, Yunanca ve Samirice olan üç meşhur nüshasıbulunduğu kabul edilir. Yahudiler ve Protestanlar İbranice, Roma ve Doğukiliseleri Yunanca, Samiriler de Samirice nüshayı diğerlerine tercih ederler.

 

Kur'an-ı Kerîm'inyedi ayrı suresinin 16 ayetinde (Âl-i İmrân, 3/48, 50, 65, 93; el-Maide, 5/43,44, 46, 66, 68, 110: el-Âraf, 7/157; et-Tevbe, 9/111; el-Feth, 48/29; es-Saf,61/6; el-Cum'a, 62/5) Tevrat kelimesi geçmektedir (M. Fuad Abdulbâki,el-Mu'cem, Kahire, 1964). Cenab-ı Hak, Tevrat ve İncil'in Kur'an-ı Kerim'denönce indirildiğini (Âl-i İmrân, 3/3), Hz. İsa'ya yazı, hikmet, Tevrat ve İncil'inöğretileceğini (Âl-i İmrân, 3/48), O'nu, Tevrat'ı tasdik edici olarakgönderdiğini (Âl-i İmran, 3/50; el-Mâide, 5/110; es-Saf, 61/6), Tevrat veİncil'in Hz. İbrahim'den sonra indirildiğini (Âl-i İmran, 3/65), Tevrat'ta birhidayet ve nur bulunduğunu (el-Maide, 5/44), Tevrat'ın bir tasdikçisi olarakİncil'in indirildiğini (el-Maide, 5/46), Tevrat, İncil, ve Kur'an'ın dosdoğrututulması gerektiğini (el-Maide, 5/66, 68) beyan buyurmuştur (H. Basri Çantay,Kur'an-ı Hakîm, Meâl-i Kerim, İst. 1962, I-III)

 

Yukarıda anılanTevrat'la ilgili ayetlerin açıklanmasında müfessirler, Ehl-i Kitabın, Tevratsözü ile Hz. Musa'nın yazdığı söylenen Tevrat'ın ilk beş kitabınıkastettiklerini, Hristiyanların ise Tevrat kelimesini Ahd-i Atik adı verilenkitapların hepsi için kullandıklarını, Hz. Musa kavminin Tevrat'ı muhafazaedemediklerini özellikle vurgulamışlardır (İbn Kesir, Tefsir, Beyrut, 1966, II,3 vd.).

 

Tevrat,Türkiye'de bu orijinal adıyla bilindiği gibi, Ahd-i Atik adıyla da tanınır.Bütün dünyada yaygın olan Kitab-ı Mukaddes Şirketi'nce, Kitab-ı Mukaddesbaşlığı ile yayınlanan külliyat, Yahudilik ve Hristiyanlığın bütün kitaplarınıbir arada sunmaktadır. Yahudiler Hz. Musa'ya Allah tarafından vahyedildiğini,ancak zamanla tahrife uğradığını açıklamıştır. Halen elde mevcut olan Tevrat'tabirçok tenakuzun tesbit edilmiş olması da bunun delilidir. Bu husus dinlertarihi açısından ayrıca önem arzetmektedir.

 

Her ne kadarYahudilik tâlimlerinin bütününe Tevrat deniliyor ve bu terim Hz. Musa'yaatfedilen ilk beş kitabı ifade ediyorsa da; Tora, Yahudiliğin diğer kitap veöğretilerini de içine almaktadır. Yahudiliğe göre Tevrat, 1. Yazılı, 2. Sözlüolmak üzere iki kısımda incelenebilir. 1- Yazılı olan kısım Tûr-i Sina'da (HarSinay) Tanrı Yahve tarafından Hz. Musa (Moşe)'ya indirilen beş kitap veeklerini ihtiva eder. 2- Sözlü olan kısım ise, yine Hz. Musa'yı atfedilen veO'ndan nakledilenlerle, Tevrat'ı tamamlayan açıklamaları ihtiva eder. GünümüzYahudileri Tevrat karşılığında Tanah terimini kullanmayı tercih etmektedirler.Takriben M. Ö. 1200- 1100 yılları arasında da tamamlanan ve İbranice yazılmışolan Tanah'ın içerisinde birkaç Aramca parça da bulunmaktadır.

 

Tevrat'ın eskiİbranca yazması M.S. VIl, ve X. yy'da kaleme alınmış bir kaynaktır. Bu kaynağınM.Ö. I. yy'daki İbranca metinlere dayandığı dinler tarihçilerince ilerisürülmektedir. 1947'de Kumran Vadi'sinde, Lut Gölü'nün kuzey-batısında veYehu'nun 12 km. güneyinde bedevinin birinin mağarada bulduğu eski İbrancayazmalar, gerek umumi tarih, gerekdinler tarihi açısından oldukça önemtaşımaktadır. Aynı çalışmaların devamı olan 1951-1958 yılları kazıları da yenikeşiflere ufuk açmıştır.

 

Yahudilernazarında Tevrat Allah kelamıdır ve ibadetlerde önemli bir yer tutar.Yahudilerin havra ve sinagoglarında, mihrap denilen bir yerde, dolap içinde,sırmalı ve ipekli örtülere sarılmış yazma nüshalar muhafaza edilir. Tahrifeuğramadan önce Süleyman Mâbedi (Beyt Ha-Mikdaş)'ndeki Mukaddes Sandık (AronaKodeş)'da, Hz. Musa'nın getirdiği Tevrat levhalarının muhafaza edildiğineinanılmakta idi. İbadet için havra veya sinağoğa giden her yahudi, öncelikleTevrat tomarının korunduğu sandık veya dolabı temmaşa eder, mümkünse ona elinisürer ve öper. Bu hareketler sembolik bir anlam taşır ve belli belirsiz birşekilde yapılır. Havra veya sinağoğta Tevrat yere düşerse haham (rav) hemen onualır. Bundan dolayı haham ve oradaki cemaat 30 gün oruç tutmak zorundadır; bunacumhur (cemaat) orucu denir.

 

Yahudi inancınagöre nerede olursa olsun Tevrat okunurken başın mutlaka örtülmesi şarttır. Açıkbaşla mabede girilmez, Tevrat da okunmaz. Ayrıca usulüne göre abdest almak vetemiz bulunmak lâzımdır. Tevrat askeri geçitlerde (Ha Tsaada) askerlerinkoruması altında geçirilir. Tevrat'ın tamamı okunduktan sonra, tomar halindekiTevrat bir tahta konularak sokağa çıkarılır, törenle dolaştırılır. Buna TevratBayramı denir. Bu merasim bütün dünyada aynı şekilde yapılır. Omuzlarda vekucakta Tevrat taşımak sevap sayılır. Gerek sivil, gerek askerlikte yeminTevrat üzerine yapılır. Din bilgisi, tarih ve okuma kitaplarına Tevrat'tanseçilmiş metinler konulur. Tevrat hakkında tartışma ve eleştiriye kesinlikleizin verilmez. Okul çağındaki her öğrencinin bir Tevrat'ı vardır ve sınıflardada ancak baş örtülü olmak şartıyla Tevrat okunabilir.



Benzer Dosyalar